✦ CẨM NANG SỨC KHỎE TÌNH DỤC
Triệu chứng bệnh lậu ở nam và nữ có thể khác nhau theo vị trí nhiễm, và nhiều người không có dấu hiệu nhận biết. Chảy dịch ở dương vật, tiểu buốt hay khí hư thay đổi là lý do kiểm tra, không phải bằng chứng tự xác nhận lậu. Đánh giá đúng cần xem cơ quan có thể phơi nhiễm, triệu chứng liên quan và xét nghiệm phù hợp cho từng người.
✦ Nội dung chính
Lậu do vi khuẩn Neisseria gonorrhoeae, có thể ở đường sinh dục, họng hoặc trực tràng. Một vị trí không đau không bảo đảm nơi đó không nhiễm. Đặc biệt, nhiễm ở cổ tử cung hoặc họng có thể không rõ; chờ tới khi có mủ dễ bỏ lỡ thời điểm phát hiện.
Ngược lại, tiểu buốt không chỉ do lậu. Viêm đường tiểu, tác nhân tình dục khác và kích ứng đều có thể gây khó chịu. Không có quy tắc cứ triệu chứng xuất hiện sau quan hệ là chắc nhiễm từ lần đó. Thời điểm và hình thức tiếp xúc giúp chọn cách kiểm tra, không tự thay chẩn đoán.
Có thể thấy dịch hoặc mủ ở lỗ tiểu, nóng rát khi tiểu và khó chịu dọc niệu đạo. Dịch có thể trắng, vàng hoặc xanh nhưng màu không phân biệt chắc tác nhân. Một số người không có biểu hiện rõ; không cần cố bóp dương vật để tìm dịch làm bằng chứng trước khi đi khám.
Khí hư tăng, đau khi tiểu, chảy máu giữa kỳ hoặc sau quan hệ có thể xuất hiện. Triệu chứng đôi khi rất nhẹ và bị tưởng là viêm âm đạo thông thường. Ngứa đơn độc không đặc hiệu, còn dịch âm đạo có nhiều nguyên nhân; cần phân biệt thay vì tự chọn thuốc theo màu khí hư.
Nhiễm họng thường không biểu hiện, đôi khi đau họng. Ở trực tràng có thể đau, ngứa, tiết dịch, chảy máu hoặc khó chịu khi đi ngoài. Những dấu này cũng gặp ở bệnh khác. Nói rõ tiếp xúc đường miệng, hậu môn giúp lấy đúng mẫu, kể cả khi nước tiểu đã có kết quả bình thường.
Đau bụng dưới hoặc đau vùng chậu, sốt, đau khi quan hệ và máu bất thường cần đánh giá sớm vì có thể liên quan viêm vùng chậu hoặc bệnh khác. Nếu đang mang thai hoặc có khả năng mang thai, báo ngay. Đau nhiều, choáng hay ngất cần tiếp nhận khẩn, không chỉ chờ gói xét nghiệm lậu.
Đau và sưng tinh hoàn có thể cần tìm viêm mào tinh hoàn, nhưng đau tinh hoàn đột ngột dữ dội phải cấp cứu để loại trừ xoắn và nguyên nhân khẩn khác. Không được cho rằng đã có phơi nhiễm tình dục thì mọi cơn đau đều do nhiễm trùng rồi trì hoãn.
Mắt đỏ đau, mủ mắt, thay đổi thị lực hoặc sốt kèm đau sưng khớp và tổn thương da cần được đánh giá ngay. Lậu có thể gây biến chứng, song không phải ai mắc cũng mất khả năng sinh sản. Điều trị kịp thời nhằm giảm nguy cơ; không dùng lời đe dọa vô sinh chắc chắn để thúc ép quyết định.
Xét nghiệm tìm tác nhân thường dùng mẫu nước tiểu hoặc mẫu âm đạo, cùng mẫu họng hay trực tràng khi có chỉ định. Nơi lấy mẫu liên quan cấu trúc cơ thể và tiếp xúc, không đơn thuần nhãn nam hay nữ. Một mẫu âm tính không xác nhận mọi vị trí khác đều không nhiễm.
Hãy nói các thuốc đã uống, thời điểm tiếp xúc và kết quả của bạn tình. Nếu mẫu được lấy quá sớm, có thể cần kế hoạch kiểm tra lại. Khi nghi điều trị thất bại, cấy và đánh giá độ nhạy kháng sinh có ý nghĩa riêng; không thể chỉ đổi thuốc dựa việc mủ chuyển màu.
Người có lậu có thể được khuyến nghị xét nghiệm các nhiễm trùng liên quan như Chlamydia, giang mai hoặc HIV tùy hướng dẫn. Mỗi xét nghiệm có câu hỏi và thời điểm phù hợp. Nên hỏi rõ lý do từng mục, tránh hiểu một gói mang tên tổng quát là kiểm tra được mọi nhiễm trùng ở mọi nơi.
Kháng sinh đúng chỉ định là nền tảng điều trị lậu. Lựa chọn tùy vị trí, tình trạng, dị ứng và hướng dẫn hiện hành; không dành riêng cho trường hợp được gọi giai đoạn đầu. Các lời hứa dùng năng lượng hoặc thủ thuật làm sạch toàn bộ vi khuẩn không thay phác đồ có căn cứ.
Hết buốt hoặc hết dịch không tự chứng nhận hoàn tất điều trị. Dùng thuốc và tái đánh giá theo kế hoạch, báo lại khi không cải thiện. Tái xuất hiện có thể do tái nhiễm, dùng thuốc chưa phù hợp hoặc nguyên nhân khác; không tự kết luận kháng thuốc và mua thêm nhiều kháng sinh cùng lúc.
Bạn tình cần được đánh giá, xét nghiệm hoặc điều trị theo hướng dẫn. Thường cần tránh quan hệ ít nhất bảy ngày sau điều trị và tới khi các bạn tình đã được xử trí, triệu chứng đã hết theo yêu cầu. Xét nghiệm lại khoảng ba tháng nhằm phát hiện tái nhiễm, khác với kiểm tra xác nhận khỏi tại một số vị trí.
Thông tin này giúp phân loại nhu cầu, không yêu cầu người bệnh phải tự chứng minh đã lây bằng cách nào. Nếu lo bị đánh giá, có thể đề nghị trao đổi riêng. Nhiễm trùng cần chăm sóc theo tiếp xúc và sức khỏe; ngoại hình, nghề nghiệp hay mức sạch sẽ không xác định ai có hoặc không có lậu.
Không thể chỉ dựa dấu đó. Có thể không có biểu hiện niệu đạo hoặc nhiễm ở vị trí khác. Nếu bạn tình được chẩn đoán hoặc có phơi nhiễm phù hợp, cần tư vấn kiểm tra dù chưa đau; chờ mủ xuất hiện không phải cách loại trừ lậu.
Không. Màu khí hư là dữ kiện mô tả, không chứng minh tác nhân. Viêm cổ tử cung, viêm âm đạo hoặc tình trạng khác có thể cần những cách kiểm tra khác nhau. Không tự dùng thuốc của người có lậu chỉ vì dịch trông giống nhau.
Chưa thể kết luận. Cần xem thời gian, mức cải thiện, việc dùng thuốc, quan hệ lại và nguyên nhân gây rát khác. Hãy báo nơi điều trị để quyết định xét nghiệm hoặc đánh giá lại. Không tự rút ngắn hay kéo dài liệu trình dựa riêng cảm giác trong một ngày.
Hãy liên hệ để hỏi thông tin tiếp nhận, xác nhận hạng mục đang hỗ trợ và đăng ký lịch hẹn phù hợp. Bạn có thể mô tả ngắn gọn triệu chứng, thời gian xuất hiện và những điều muốn được giải đáp trước khi đến.
Thông tin trực tuyến hỗ trợ chuẩn bị đi khám, không thay thế đánh giá trực tiếp. Nếu có dấu hiệu khẩn cấp, hãy ưu tiên cơ sở cấp cứu gần nhất.
Vui lòng để lại số điện thoại, Bác sĩ tư vấn sẽ liên hệ ngay với bạn (Hoàn toàn miễn phí)
