Tiểu ra máu cần được kiểm tra dù chỉ một lần, lượng ít hoặc không đau. Nguyên nhân có thể ở thận, bàng quang, niệu đạo hoặc liên quan vấn đề khác của đường tiểu. Không phải mọi trường hợp là bệnh nguy hiểm, nhưng không thể chọn cách chữa chỉ dựa vào màu đỏ hay việc máu đã tự hết.
Tiểu máu đại thể là khi người bệnh nhìn thấy nước tiểu đổi màu do máu, có thể hồng, đỏ hoặc nâu sẫm. Tiểu máu vi thể được phát hiện trong xét nghiệm dù mắt thường có thể không thấy thay đổi. Vì vậy, màu hồng không phải tiêu chuẩn định nghĩa tiểu máu vi thể.
Một số thức ăn, thuốc hoặc nguồn chảy máu ngoài đường tiểu có thể làm người bệnh nhầm lẫn. Nếu không chắc, vẫn nên nói với bác sĩ thay vì tự loại trừ. Hãy kể màu đã thấy, có cục máu hay không và điều xảy ra cùng lúc; không cần tự xác định máu xuất phát từ cơ quan nào.
Buốt, mót, đau bụng dưới hoặc sốt có thể khiến bác sĩ kiểm tra nhiễm trùng. Tuy nhiên, có máu không tự xác định loại vi khuẩn và không đủ chọn kháng sinh. Nếu được điều trị nhiễm trùng, cần biết kế hoạch đánh giá lại khi máu còn hoặc tái xuất hiện.
Đau hông lưng lan xuống bẹn, từng cơn và buồn nôn có thể liên quan sỏi. Ở nam, tuyến tiền liệt lớn cũng có thể nằm trong đánh giá, nhất là khi khó tiểu. Không nên mặc định có sỏi chỉ vì đau, hoặc quy máu cho tuyến tiền liệt mà bỏ qua khảo sát phù hợp.
Ung thư là một khả năng cần được xem xét ở người phù hợp, nhưng tiểu máu không đồng nghĩa đã mắc ung thư. Tiểu máu không đau vẫn đáng lưu ý. Tuổi, hút thuốc, tiền sử và diễn biến giúp bác sĩ cân nhắc mức cần khảo sát; chúng không cho phép tự kết luận tại nhà.
Máu kèm không tiểu được, đau căng bụng dưới hoặc nhiều cục máu gây tắc cần được xử trí khẩn. Chảy máu nhiều với choáng, ngất, khó thở hay yếu rõ cũng không phù hợp để chờ một lịch khám thường. Khi liên hệ, hãy nói ngay khả năng đi tiểu và tình trạng toàn thân.
Sốt rét run, đau hông lưng, nôn hoặc mệt tăng có thể báo vấn đề cần đánh giá nhanh. Nếu vẫn tiểu được và không có dấu mất ổn định, vẫn cần liên hệ khám sớm khi nghi có máu. Việc nước tiểu trong trở lại hôm sau không xóa bỏ lý do kiểm tra.
Không cố uống thật nhiều để “rửa máu”, nhất là khi đang bí tiểu hoặc có giới hạn dịch do bệnh nền. Cũng không tự ngừng thuốc chống đông hoặc thuốc kê đơn khác. Hãy báo tên thuốc, lý do dùng và thời điểm uống để người khám quyết định phù hợp.
Bác sĩ hỏi lần đầu hay tái diễn, có đau, sốt, chấn thương, thủ thuật gần đây và các thay đổi đi tiểu. Thuốc, tiền sử sỏi, hút thuốc và bệnh thận cũng cần được nêu. Ở nam, có thể khám bụng, cơ quan sinh dục hoặc tuyến tiền liệt tùy bệnh sử và dấu hiệu.
Xét nghiệm nước tiểu, cấy hoặc xét nghiệm máu được chọn để trả lời câu hỏi cụ thể. Khảo sát hình ảnh và nội soi bàng quang có thể được chỉ định ở một số người. Không phải ai cũng cần mọi kiểm tra, nhưng cũng không nên coi một siêu âm bình thường là lời giải thích đầy đủ cho mọi lần tiểu máu.
Hãy yêu cầu giải thích kết quả bằng câu hỏi rõ: đã xác định nguồn chưa, còn khả năng nào cần loại trừ và bước tiếp theo là gì. Nếu chưa tìm được nguyên nhân trong lần đầu, có thể cần theo dõi có kế hoạch hoặc chuyên khoa. Điều này khác với việc tự chờ vô thời hạn vì đang không đau.
Kháng sinh có vai trò khi có chỉ định điều trị nhiễm khuẩn, không phải thuốc chung cho mọi máu trong nước tiểu. Sỏi, tắc nghẽn hay tổn thương khác cần kế hoạch riêng. Không có căn cứ hứa rằng chiếu sóng hoặc một thiết bị sẽ giải quyết mọi nguồn chảy máu.
Nếu nhận thuốc trong khi chờ kết quả, cần biết khi nào liên hệ lại và trường hợp nào phải đi ngay. Đừng tự thêm thuốc cầm máu hoặc sản phẩm thảo dược để che biểu hiện. Mục tiêu là xử lý đúng vấn đề và xác nhận diễn biến, không chỉ làm màu mẫu trở lại bình thường.
Không. Một số nguyên nhân đáng lưu ý có thể gây tiểu máu không đau. Hãy liên hệ sớm dù chỉ lượng ít. Mức đau không đo mức nguy hiểm và cũng không giúp tự phân biệt viêm, sỏi hay tổn thương khác.
Không nên tự dừng ở kết luận đó. Thuốc là dữ kiện quan trọng nhưng bác sĩ vẫn cần xem nguồn chảy máu. Không tự bỏ liều, vì lý do dùng thuốc có thể rất quan trọng; hãy xin hướng dẫn phù hợp với mức chảy máu hiện tại.
Thực hiện lịch được hướng dẫn và nhận kết quả đã lấy. Nếu máu tồn tại hoặc quay lại, cần báo lại để đánh giá thêm thay vì lặp đơn cũ. Đáp ứng triệu chứng có ích nhưng không tự chứng minh mọi nguyên nhân khác đã được loại trừ.
Hãy liên hệ để hỏi thông tin tiếp nhận, xác nhận hạng mục đang hỗ trợ và đăng ký lịch hẹn phù hợp. Bạn có thể mô tả ngắn gọn triệu chứng, thời gian xuất hiện và những điều muốn được giải đáp trước khi đến.
Thông tin trực tuyến hỗ trợ chuẩn bị đi khám, không thay thế đánh giá trực tiếp. Nếu có dấu hiệu khẩn cấp, hãy ưu tiên cơ sở cấp cứu gần nhất.
Vui lòng để lại số điện thoại, Bác sĩ tư vấn sẽ liên hệ ngay với bạn (Hoàn toàn miễn phí)
